- poradnictwo specjalistyczne (psycholog, pedagog, prawnik, pracownik socjalny)
- pomoc doraźna w sytuacjach kryzysów rodzinnych i osobistych - pomoc interwencyjna w sytuacji zgłoszeń o krzywdzeniu dzieci, osób niepełnosprawnych, starszych
- rozmowy i działania interwencyjne - pomoc terapeutyczna o charakterze krótkoterminowym (indywidualna, grupowa, rodzinna)
Według aktualnych koncepcji psychologicznych, kryzys oznacza przejściowy stan nierównowagi wewnętrznej, wywołany przez krytyczne wydarzenie bądź wydarzenia życiowe, wymagający istotnych zmian i rozstrzygnięć.
Krytyczne wydarzenia życiowe w literaturze psychologicznej są opisywane jako:
- wydarzenia emocjonalne znaczące, wyodrębnione z toku codzienności
(np. urodzenie się dziecka, śmierć bliskiej osoby w rodzinie);
- wydarzenia, które wymuszają zmianę w dotychczasowym funkcjonowaniu osoby w rodzinie, w życiu społecznym, w stosunku do świata i własnej osoby (np. przejście na emeryturę osoby aktywnej zawodowo, dla której praca była największą wartością, wywoła kryzys i konieczność zmiany nawyków dnia codziennego);
- wydarzenia mogące mieć zarówno pozytywne (ślub), jak i negatywne (zdrada małżeńska) zabarwienie emocjonalne.
Obciążeniem dla równowagi psychicznej człowieka jest duża liczba wydarzeń krytycznych, zagęszczenie w czasie oraz ich negatywna ocena.
Rodzaje kryzysu
- obecność ostrego wydarzenia krytycznego lub przewlekłego stresu,
- odczuwanie wydarzenia jako nieoczekiwanego;
- spostrzeganie sytuacji jako utraty, zagrożenia lub wyzwania;
- doświadczenie przez osobę negatywnych emocji i przeżyć;
- poczucie niepewności co do przyszłości;
- poczucie utraty kontroli;
- nagłe naruszenie rutynowych sposobów zachowania, rytmu dnia, przyzwyczajeń;
- stan napięcia emocjonalnego trwający przez pewien czas (najczęściej od dwóch do sześciu tygodni, czasem nawet kilka miesięcy)
- konieczność zmiany dotychczasowego sposobu funkcjonowania.
Rodzaje sytuacji kryzysowych
- Kryzysy przemiany (rozwojowe, normatywne).
- Kryzysy sytuacyjne (traumatyczne).
- Kryzysy chroniczne.
Interwencja kryzysowa w szerokim rozumieniu zakłada, że jest to złożona działalność przebiegająca w płaszczyźnie psychologicznej, medycznej, i środowiskowej. Istotnym elementem działań psychologicznych jest udzielenie osobie w kryzysie wsparcia emocjonalnego. Działania medyczne dotyczą podawania leków bądź umieszczenia w szpitalu w zależności od tego, jak głęboko jest zaburzony stan psychiczny osoby przeżywającej kryzys.
Oddziaływania środowiskowe obejmują mobilizację naturalnej grupy wsparcia, organizowanie zastępczej grupy wsparcia, udzielenie pomocy społecznej, na przykład zapewnienie mieszkania.
W węższym rozumieniu interwencja kryzysowa jest utożsamiona z krótkoterminową psychoterapią, skoncentrowaną na przeżyciach psychicznych osoby w kryzysie wywołanych wydarzeniem, który ten kryzys spowodowało. Psychoterapia jest ograniczona od kilku bądź kilkunastu spotkań.
Interwencja kryzysowa jest działaniem zmierzającym do odzyskania przez osobę - dotkniętą kryzysem- zdolności jego samodzielnego pokonania.Ma charakter pomocy psychologicznej, medycznej, socjalnej lub prawnej i służy wsparciu emocjonalnemu osoby w kryzysie.
Kryzys wywołuje przede wszystkim poważne zakłócenia równowagi psychicznej człowieka i zaburzenia jego działania, dlatego każda osoba przeżywająca kryzys wymaga pomocy. Nie zawsze musi to być pomoc profesjonalna: wiele osób korzysta w trudnych sytuacjach z pomocy bliskich, przyjaciół, grup samopomocy.
Termin "interwencja kryzysowa" jest zarezerwowany dla działań profesjonalistów, przygotowanych do udzielenia pomocy w sytuacjach kryzysu. Brak prawidłowej pomocy lub nieodpowiednia pomoc mogą spowodować szkody w postaci niekorzystnych, nieodwracalnych zmian psychicznych lub utrwalenia się niekorzystnej sytuacji życiowej.
Celem interwencji kryzysowej jest:
- złagodzenie objawów reakcji kryzysowej;
- przywrócenie równowagi psychicznej;
- zapobieganie przejściu ostrego kryzysu w stan chroniczny;
- przywrócenie umiejętności samodzielnego radzenia sobie.
Etapy interwencji kryzysowej:
- Tworzenie kontaktu emocjonalnego i relacji terapeutycznej.
- Zbieranie informacji.
- Rozwiązywanie problemów związanych z kryzysem.
Wyświetlono: 1005 razy
Zamieścił: Konrad Łukasik 2009-02-17 13:27:15
|